Топ-100
Back

ⓘ Кыргызстандын географиясы - Кыргызстандын географиясы, Орозалиев Султан, Лунин Борис Александрович, Андакул, ашуу, Чупахин Виктор Михайлович, Нарын өрөөнү ..



                                               

Кыргызстандын географиясы

Кыргызстандын географиясы - Чыгыш жарым шардагы эң чоң материк Евразиянын борбордук бөлүгүнөн, аны чулгаган океандар менен деңиздерден алыс орун алган. Эгерде глобуска же Жарым шарлардын картасына көз чаптырсак Кыргызстандын аймагы Евразиянын, Атлантика океанынан Тынч океанына чейин курчаган кеңдик боюнча созулган эбегейсиз зор тоо системаларынын түндүк жагындагы чет жакасын ээлейт. Кыргызстан ээлеген аймактан түндүктү карай бийик тоолор жапыздап, Казакстандын бөксө тоолоруна жана андан ары Батыш Сибирдин түздүгүнө өтөт. Түштүктү карай тоолордун бийиктиги улам артып, Памир, Гиндикуштун чыг ...

                                               

Орозалиев Султан

Орозалиев Султан - геогр. илиминин кандидаты, профессор. Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу. Кыргыз пед. институтунун геогр. факультетин бүтүргөн. 1953-ж. чейин КирФАНдын энергетика бөлүмүндө кенже илимий кызматкер, 1953-жылдан КМУнун геогр. факультетинде окутуучу, профессор болуп эмгектенген. Кыргыз адистеринин ичинен биринчилерден болуп кандидаттык ил. даражага ээ болгон. Кыргызстандын экономикалык географиясы боюнча адис. Негизги ил. эмгектери Кыргызстандын айыл чарбасына арналган. Анын "Кочкор өрөөнү", "Суусамыр", "Түндүк Кыргызстандын жайыттарынын өзгөчөлүктөрү", терминология боюн ...

                                               

Лунин Борис Александрович

Лунин Борис Александрович - геогр. илиминин кандидаты, доцент Ленинграддагы А. И. Герцен атындагы пед. университеттин геогр. факультетин бүтүргөн. 1937-жылдан Кыргыз пед. интунда жаңыдан уюшулган геогр. факультетинин окутуучусу, КМУнун геогр. факультетинин деканы, кафедра башчысы, университеттин окуу-тарбия иштери боюнча проректору болуп иштеген. Лунин Кыргызстандагы улуттук адистерди даярдоого зор эмгек сиңирген жана Кыргыз геогр. коомунун алгачкы уюштуруучуларынан болуп, география илиминин Кыргызстанда өнүгүшүнө салым кошкон. Анын "Кыргыз ССРи" 1940, "Кыргызстандын географиясы жөнүндө аң ...

                                               

Андакул, ашуу

Андакул ашуу - Академик Адышев кырка тоосунун Эркеч жана Сарала зоо тармактарынын кошулган жериндеги ашуу. Деңиз деңгээлинен 3986 м бийикте. Андакул жана Бүлөөлү өрөөндөрүн байланыштырган жол өтөт. Түндук-чыгышы бир аз жантайыңкы, жарлуу, кар-мөңгүлүү; батышы тик, кум-шагылдуу, айрым жерде өз алдынча катуу талкаланган аскалар кездешет. Палеозойдун сланец, акиташ тектеринен турат. Чыгыш капталына кар-мөңгү, альп жана субальп, батышына кум-шагылдуу альп шалбаасы жана токойлуу шалбаа мүнөздүү. Август айында жол ачылат.

                                               

Чупахин Виктор Михайлович

Чупахин Виктор Михайлович - география илиминин доктору, профессор Кыргыз мамлекеттик пед. институттун геогр. факультетин бүтүргөн. 1953-62-ж. ошол эле институтта иштеп, "Ички Тяньшань" аттуу эмгегин чыгарып 1959, ал иши боюнча кандидаттык диссертациясын, "Тяньшандын физикалык географиясы" деген монографиясынын негизинде докторлук диссертациясын коргогон 1964. Ал Кыргызстандын, Казакстандын, Кавказдын ж. б. КМШ өлкөлөрүнүн ландшафттарын изилдеп, анын негизинде 15тей монографияны жараткан. Кыргызстандын ландшафттарын изилдөөгө, о. эле жогорку квалификациялуу адистерди даярдоого салым кошкон.

                                               

"Кыргызстан" санатории

"Кыргызстан" санатории - деңиз деңгээлинен 1450 м бийиктиктеги тоо климаттык, кардиологиялык санаторий. Ала-Арча өрөөнүндө Бишкектен 26 км түштүктө жайгашкан. Климаты мелүүн, июль айынын орточо температурасы +20°C, кышы жумшак, январь айынын орточо температурасы - 4°C, күн нуруну тийиши жылына орто эсеп менен 2600 с. Абанын нымдулуугу 60%тей. Дарылоодо аба ваннасын, күндүн, өзгөчө ультра кызгылт-көк нурун, абадагы иондорду, аэрозолду кеңири колдонууга мүмкүнчүлүк бар. Ошондой эле өлчөмдүү кыймыл терапиясы жүрөк-кан тамыр ооруларында жүрөк жана дене булчуңдарынын иштешин күчөтөт, кандын жыл ...

                                               

Кыргызстандын географиясы: энциклопедиялык окуу куралы

Кыргызстандын географиясы: энциклопедиялык окуу китебинде КР табияты, кен байлыктары, геоэкологиялык абалы, рекреациялык ресурстары, коргоого алынган аймактары, калкы, экономикасы, облустары, райондору, шаар-кыштактары, жергиликтүү географиялык түшүнүктөр кеңири баяндалат. Китептин артында "Манастын географиясы" жана ага байланыштуу пайда болгон топонимдер, Кыргызстандын аймагын изилдеген белгилүү географтар берилген.

                                               

Нарын өрөөнү

Нарын өрөөнү - Нарын дарыясынын алабындагы өрөөндөр тизмеги; Жогорку Нарын өрөөнү, Ортоңку Нарын өрөөнү, Тогуз-Торо ойдуңу, Кетмен-Төбө өрөөндөрү кирет.

                                               

Бото-Мойнок тоосу

Бото-Мойнок тоосу – Какшаал тоо тизмегине кирген, Аксай өрөөнүнүн түштүк-чыгышта, Көккыя менен Корумду сууларынын баш жагында жайгашкан кырка тоо, ашуу, суу. Ортоңку палеозойдун кумдук, конгломерат, сланец, мергель, акиташ теги жана башкалар турган бийик тоолуу аймак. Рельефине тайпак, пенеплендешкен формалар мүнөздүү. Айрым чокулары 4200–4300 мге чейин көтөрүлөт. Талаа, шалбаалуу талаа ландшафты басымдуу. Жайытка, аңчылыкка ылайык. Б-тун белинен илгери кербен жол өткөн.

Аламүдүн чокусу
                                               

Аламүдүн чокусу

Аламдүн чокусу - Кыргыз Ала-Тоосундагы эң бийик чоку. Бийктиги 4875 м. Ала-Арча менен Аламүдүн капчыгайларынын баш жагын болүп турган, Кыргыз Ала-Тоосунун түндүктөн-батышты көздөй кеткен тармагынан орун алган. Тик капталдуу, үстү тайпак келип, дайыма кар, мөңгү каптап жатат.

                                               

Шаарча

Шаарча – шаар тибине кирген калктуу жай. Адатта, шаарча өнөр жайлык, транспорттук, администрациялык, курорттук, илимий ж. б. функцияларды аткара алат, бирок өнүгүүсү боюнча шаардык статуска жете албайт. Калкы шаар калкына кирет. Бул категория СССР маалында 1920-жылы киргизилген, анда шаар тибиндеги поселка делчү. Кыргызстанда 2003-жылы 29 шаарча болгон.

                                               

Абшыр

Абшыр агын суусу мол жер. Ноокат районунун аймагында Абшыр-Сай суусу, Абшыр-Сай шаркыратмасы бар. Суу асканы көзөп бийиктиктен шаркырап агып түшөт. тоо дарыяларындагы шаркыратма, шар агым, босого;

                                               

Агартуу айылы

Агартуу Бөрү-Дөбө Ош дубанынын Кара-Суу ооданындагы Жоош айыл кеңешине караштуу кыштак. "Кара-Суу" бирлигинин аймагында. Оодандын борбору жана темир жол бекети Кара-Суу шаарынан 14км түштүк тарапта. Калкы 1075. Негизги чарбасы - пахтачылык. Сегиз жылдык мектеп, фельдшер-акушердик пункт бар.

                                               

Айгыр жал

Айгыр жал – жапыз, кууш дөңсөө же дөңсөөлөр тизмеги. Рельефтин бул формалары ар кандай ички ж-а тышкы күчтөрдүн аракетинен, аккумуляциялык, денудациялык процесстерден пайда болот. Салыштырмалуу бийикт. 100–150 мден ашпайт. "Айгыр жал" деген ат м-н Кочкор р-нда тоо, Өзгөн, Чаткал районунда кыштактар бар.

                                               

Айталаа мөңгүсү

Айталаа мөңгүсү, Наливкин мөңгүсү - Какшаал кырка тоосунун түндүк капталындагы өрөөн тибиндеги мөңгү. Какшаал дарыясынын сол куймасы - Чоң Үзөңгү-Кууштун төрүнөн орун алган. Узундугу 7.0 км, аянты 6.5 км 2. Мөңгүнүн башы деңиз деңгээлинен 5160 м, этеги 4200 м бийиктикте жайгашкан. Кар чегинин бийиктиги 4600 м. Абляция облусунун аянты 2.6 км 2. Мөңгүдөн Айталаанын бир салаасы башталат.

                                               

Ак cуу Арашан

Ак суу Арашан - Тескей Ала-Тоонун түнук капталында, Алтын-Арашан суусунун ортоңку агымынан орун алган. Ак-Суу өрөөнүнүн токойлуу кооз жери. Деңиз деңгээлинен 2000–2900 метр бийиктикте. Таманы түзөң, тоо капталдары тик. Ландшафты бадал аралаш карагай токойлуу. Ысык булактар чыгат. Бальнеологиялык Ак-Суу курорту бар.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →